Elektrische auto met caravan en hellingen

Even wat anders

Naast werk, ben ik ook enthousiast kampeerder en probeer ik zo veel mogelijk milieu bewuste keuzes te maken. In deze context heb ik recent mijn 16 jaar oude benzine auto vervangen door een elektrische auto (EV). Vooraf heb ik gedegen onderzoek gedaan, vooral ook in combinatie met het trekken van een caravan.

Wat mij daarbij op valt is dat veel artikelen een paar jaar oud zijn en vaak theoretisch zijn opgezet. Als er dan een praktijk-ervaring is, is dat met zo’n lullig klein caravannetje als een kleine Eriba of een verlaagde caravan met hefdak.

Na mijn eerste echte vakantie met een serieuze caravan achter mijn nieuwe EV, merk ik dat veel berichten niet kloppen of wellicht inmiddels achterhaald zijn. Een Ioniq 5 uit 2022/2023 lijkt toch op een hoop punten anders dan mijn Ioniq 5 uit 2025. Tijd voor een update, ik hoop dat je er wat aan hebt.

De feiten

Auto: Hyundai Ioniq 5, model 2025

Caravan: Weinsberg

  • Breedte: 2,32 m
  • Hoogte: 2,65 m
  •  Lengte: 7m (inclusief dissel)
  • Reëel gewicht: ± 1400 kg (leeg gewicht + werkelijke belading)

In mijn ogen een redelijk gemiddelde caravan voor deze tijd.

Mijn achtergrond

Als kind ging ik al met mijn ouders mee op vakantie met de caravan. Toen ik op mijn 19e mijn rijbewijs had, duurde het niet lang voor ik van mijn vader en oudere broer leerde om veilig met de caravan te rijden, waarbij de routes vooral naar Zuid-Frankrijk gingen. Ik ben dus opgegroeid met rijden in de bergen met een caravan. Tijdens één van die vakanties, met stevige afdalingen, zagen we bij aankomst dat een luchtbed, dat binnen in de caravan op een wielbak lag, compleet versmolten was. Ik heb het over half jaren ’80, waarin informatie minder makkelijk te vinden was dan nu. Uiteraard kwam dit door over-verhitte remmen en hebben we enorm veel geluk gehad. Het had veel erger af kunnen lopen.

Ik wil maar zeggen, dat ik mij heel goed realiseer dat goed afdalen enorm belangrijk is. Afremmen op de motor door de juiste (lage) versnelling te kiezen bij de juiste rij-snelheid. En bovenal voorkomen dat de remmen van zowel auto als caravan te lang gebruikt worden.

Toen ik zelf een gezinnetje had, ben ik weer gaan caravannen, tussendoor een paar jaar over gestapt naar een vouwwagen en nu weer een paar jaar de caravan. Wel met een ander formaat caravan dan in mijn jeugd, dat hutje van toen is nu toch een paar meter langer en een stuk breder.

Tot dit jaar altijd met benzine-autos en altijd een automaat met mogelijkheid tot handmatig schakelen. Vooral bij afdalen had mijn laatste auto de neiging om door te schakelen en in veel te lage toeren te rijden, dus afdalen deed ik altijd op de hand-stand. Daarmee dus ook gewend om controle te hebben.

Omdat mijn vorige auto meer dan 16 jaar oud was en toch wat kuren begon te krijgen, vond ik het tijd voor iets nieuws. Wat doe je dan? Benzine? Of toch milieu-bewust elektrisch? Of hybride?
Ik koos voor het avontuur met elektrisch, wat zeker met de caravan toch wat onduidelijkheden en uitdagingen geeft. Gezien de huidige benzine-prijzen zeker geen verkeerde keuze, maar of dat ook voor de combinatie met caravan geldt? Dat lees je hieronder.

Het lukt me goed om de auto thuis aan de stekker te laden (zoveel mogelijk zonne-energie), waardoor ik  nog weinig ervaring heb met snelladers. Ook daar kun je hieronder het nodige over lezen……

De ervaringen

Mijn allereerste serieuze rit gaat van Midden Brabant via een vooraf gepland laadpunt bij Mönchengladbach naar de omgeving Koblenz in Duitsland. Voor de heenweg betekent dit gemiddeld stijgen, voor de terugweg gemiddeld dalen. Maar beide ritten hebben de nodige stijgingen en afdalingen op de snelweg, van maximaal 6%.

Trekken / Stijgen

Bij vertrek wordt het al direct duidelijk: Ook beladen aan kracht geen gebrek! Zodra ik de snelweg op ga moet ik oppassen, voor ik het weet zit ik al op de 100 km/h. Dit is natuurlijk ook wat je overal leest op het internet en het klopt. Trekken kan deze EV wel.

Eenmaal terug op de maximum snelheid in Nederland, blijf ik tussen de vrachtwagens hangen. Rijdt wat mij betreft toch meer ontspannen. Ook daar laat de Ioniq zijn sterke kant zien. Bij een benzine auto heb ik toch vaak dat een vrachtwagen net even geen handige snelheid heeft voor mijn versnellingen, waardoor je toch liever iets sneller of langzamer rijdt. Bij de Ioniq maakt dat niet uit. 80 km/h, 83 km/h, 90 km/h het gaat allemaal even soepel en stil. 

Ook versnellen bij inhalen gaat soepel en vlot. Nee, niet zo snel als zonder caravan, maar in vergelijk met een benzine auto…. Niet terug schakelen om weg te komen. Gewoon gas en weg! Invoegen gaat dan ook veel soepeler.

Langzaam maar zeker komen de heuvels er aan. Omhoog gaat net zo soepel als de vlakke weg. Alleen de verbruiksmeter laat zien dat de auto echt wel moet werken, het stroomgebruik stijgt harder dan de helling. 

Afdalen

Dan de afdaling. Wat me op de heenweg op valt is dat de auto nog verassend lang stroom blijft gebruiken bij de afdaling. Op zich prettig, want dat betekent dat de auto “trekkend” blijft en ik me dus geen zorgen hoef te maken over oververhitte remmen bij de caravan.
Maar het verhaal dat ik soms lees, je omlaag weer terug wint wat je omhoog extra hebt verbruikt,  gaat echt niet op!

Toch waren er wel momenten waarbij de de meter aangaf dat de auto aan het regenereren was. Ook dan rijdt het prima en stil. Ik heb het een paar keer gecontroleerd door even gas te geen en dan blijkt duidelijk dat de combinatie netjes op de motor van de auto remt en de oplooprem van de  caravan niet (noemenswaardig) actief was.

Dan de terugweg. Waar ik op de heenweg bij de afdalingen zag dat de auto òf energie verbruikt òf energie regenereert, zag ik op de terugweg ook een paar keer dat de auto beide niet deed. Niet verbruiken en niet regenereren, maar nul-verbruik. Wat houdt dat in? Hoe vergelijk ik dat met mijn ervaringen met de benzine auto? Is dit vergelijkbaar met de automaat die doorschakelt waardoor de auto maar 700 toeren maakt? Of is dit vergelijkbaar met een ingetrapte koppeling?

Ik weet het nog steeds niet, maar feit is dat als ik wat gas bij gaf, ik hoorde en voelde dat de caravan uit zijn rem getrokken wordt. Ai, ai, dat is die situatie waar ik nu juist niet in in wil zitten!

Hoe haal ik de auto hier uit? Snelheid minderen? Doet niks. Sneller gaan rijden om weerstand op de caravan te verhogen? Doet niks. Bovendien, ik reed al 80 km/h zonder Tempo100 certificaat in Duitsland. Ik mocht niet eens harder. Regeneratie instelling wijzigen en naar een lagere stand zetten? Doet ook niks.

Dan maar die andere bekende oplossing, die ik liever vermijd: Kort, stevig remmen, dan weer gas om de combinatie te strekken. Helpt even, maar de combinatie komt vanzelf weer in de “nul-loop”.

Hoewel “remmen-strekken” een veel beschreven oplossing is, ook voor benzine/diesel auto’s, probeer ik die zoveel mogelijk te vermijden. Allereerst omdat het een heel tijdelijke oplossing is, die vaak op één helling meerdere keren herhaald moet worden. Maar in de tweede plaats omdat het verkeer om mij heen dit niet verwacht. Niet-caravan-rijders snappen vaak niet wat je aan het doen bent en waarom dit belangrijk is. Andere bestuurders kunnen er van schrikken (heb ik vaak genoeg gezien in mijn spiegels). Bovendien houden vrachtwagens tegenwoordig steeds minder afstand, waardoor het remmen voor de vrachtwagen gevaarlijke situaties kan creëren. Zeker bij afdalingen waar vrachtwagens liever “doordenderen”. Tja, hun remsysteem werkt nu eenmaal anders.

Helaas heb ik nog geen beter alternatief gevonden voor “remmen-strekken” in geval van “nul-loop”. 

  • De dealer geeft niet eens antwoord op mijn vraag, die zegt simpelweg dat ze geen ervaring hebben met caravan rijden. Eerlijk, maar ook erg makkelijk. 
  • De Hyundai klantenservice komt met een mooie natuurkundige uitleg waarom nul-loop onvermijdelijk is, maar legt ook uit dat de caravan ook zou moeten remmen als de auto regenereert. Terwijl ik dat laatste toch echt anders heb ervaren. Hoe dan ook komt Hyundai niet met een oplossing.
  • ANWB komt met een iets betere uitleg en bevestigt mijn ervaringen rond het regenereren. Bevestigt ook dat ik bij afdaling vooral de hoogste regeneratie stand moet gebruiken.
    Maar geeft ook aan dat “nul-loop” onvermijdelijk is, afhankelijk van de heling, het gewicht van de caravan en de instelling van de oploop-demper. Als enige oplossing noemt de ANWB de “remmen-strekken” methode, die ik dus liever vermijd.

Verbruik

Ondanks dat er minder energie geregenereerd is bij afdalen, valt het verbruik me best mee. Ik lees overal dat ik uit moet gaan van ongeveer het dubbele ten opzichte van zonder caravan. Dat is inderdaad een mooie richtlijn, maar mijn praktijk was nog iets gunstiger. 

Waar ik normaal tussen de 5,2 en 6,2 km/kWh kan rijden, geeft de auto nu tussen de 3,2 km/kWh en 3,8 km/kWh aan. Inderdaad ongeveer de helft, maar dan wel van mijn aller-gunstige verbruik zonder caravan. Ik had rekening gehouden met zo’n 2 - 2,5 km/kWh, dus dat viel best mee!

Laden

Dan het opladen. We hadden bewust gekozen voor een laadpunt halverwege de rit, na ongeveer 120 km. Zo weten we redelijk zeker dat we dit punt halen en het is een plek waar ik met wat geluk aangekoppeld kan laden. Bij aankomst had ik nog zo’n 49% over. Meer dan verwacht, maar net niet voldoende om de hele rit in 1x te doen.

Snelladen is toch wel een “dingetje”. Volgens het internet en de verkopers zou ik bij een snellader in zo’n 30 - 40 minuten van 10% naar 100% moeten kunnen. De Ioniq kan maximaal ongeveer 250 kWh aan, deze lader moet 400 kWh kunnen leveren.

We zitten lang niet aan die 10%, dus kwartiertje tot half uur laden? Jammer…. Al die getalletjes blijken hartstikke theoretisch! Inderdaad, als ik de hele tijd op die 250 kWh zou kunnen laden, zijn die tijden haalbaar. Maar pas zodra je gaat laden wordt duidelijk dat die maximum laadsnelheid alleen mogelijk is tot ongeveer 40% tot 60% accu capaciteit, afhankelijk van de precieze omstandigheden als temperatuur van de accu en welke “cellen" leeg zijn en welke niet. Voor-conditioneren doet hier wel iets in, maar niet veel.

En hoe voller de accu, hoe trager het laden. De laatste 20% gingen met ongeveer 20 kWh, de laatste 10% rond de 13 kWh…. Het gevolg was dus ook dat we 55 minuten nodig hadden om van 49% naar 100% te komen.

Nu wordt ook overal geadviseerd om maar tot 80% te laden, maar omdat het verbruik ongeveer verdubbeld wordt, is dit in de caravan-praktijk dus 40% minder op je totale bereik. En dan wordt het bereik wel erg kort……

Toch is het ook weer niet zo dat als ik was doorgereden tot 10% accu lading, ik ook bijna 2x langer had moeten laden. Het zijn juist die eerste tientallen procenten die heel snel gaan. Volgens de theorie althans. De praktijk ervaring heb ik nog niet, maar het zou me niet verbazen niet veel meer dan een uur nodig zou hebben om van 10% naar 100% te gaan.

Maar dan zit ik nog steeds op ongeveer het dubbele van wat wordt beloofd! Toch jammer al die verkoop praat.

Uiteindelijk kwam ik met 47% acculading aan op de camping, dus eerder stoppen met laden was niet echt een probleem geweest. Maar goed, het was ook lunchtijd, dus heel erg was het ook niet om dat langer te stoppen.

Over het laden heb ik tijdens de vakantie nog een ander puntje van aandacht gevonden. We hadden bewust een 300 kWh snellader uitgekozen om te zorgen dat we redelijk vol weer naar huis konden. Echter, deze snellader had 2 aansluitingen, waarbij de andere aansluiting bezet was. Krijg ik op het display te zien dat ik maar maximaal 150 kWh krijg vanwege die andere aansluiting! Dat staat nergens vermeld. Routeplanners als Google, ABRP, ANWB Onderweg, de ANWB laadpas app, zelfs de website van de leverancier hebben het allemaal over “maximaal 300 kWh”, zonder de nuance “maar enkel als je alleen staat”. Het is natuurlijk niet gelogen, maar netjes vind ik het ook niet. Toch jammer al die verkoop praat.

Coffee break!

Wat me onderweg ook is opgevallen is dat de software niks snapt van caravan rijden. Bij aankoppelen geeft de auto aan dat hij weet dat er een aanhanger is gekoppeld. Sommige rij-assistenten worden uit gezet, waaronder lane-assist. Gelukkig maar!

Met caravan rijden is het onvermijdelijk dat je soms wat “zeilt" over de weg. Vooral op een snelweg waar veel vrachtwagens rijden en dus diepe sporen liggen. De combinatie rijdt soms gewoon prettiger in het linker spoor en op andere momenten weer beter in het rechter spoor.
Als een vrachtwagen inhaalt is het ook heel normaal dat de vrachtwagen zuigt of juist duwt, waardoor de combinatie iets naar links of rechts neigt en daardoor door wil naar het andere spoor. Heel normaal en zolang je er maar op bedacht bent, geen probleem.

Maar de software van de auto snapt dat niet! Die ziet een slinger beweging en vindt dat het tijd is voor koffie, met heel groot in het dashboard “Coffee break!”. Wel jammer dat de auto dan niet zegt waar hij (zij?) die koffie dan wil hebben.... 

Los van het opzichtelijke plaatje, klinkt er een indringende piep, die een tweede keer nog indringender wordt. Erg jammer, want het leidt af op een moment dat ik juist geconcentreerd rij om de effecten van die vrachtwagen te compenseren. 

Ik heb inmiddels geleerd dat leren negeren een noodzaak is bij auto's vanaf januari 2025.

Ook qua snelheid is het best knullig. Zonder aanhanger begint de auto al te mekkeren als ik 1 km/h harder rij dan wat de auto denkt dat is toegestaan. Ik zeg het bewust op deze manier, want het klopt net zo vaak niet als wel. Die ene km/h is sowieso al overdreven, want in vergelijk met de GPS geeft de teller structureel 3 km/h te weinig aan…. 

Maar goed, eenmaal aangekoppeld, zou ik verwachten dat de auto de snelheidsmeldingen ook aanpast. Maar nee, in Nederland mocht ik volgens de auto gewoon 100 km/h en 130 km/h rijden, zoals de borden aangeven. In Duitsland zag ik zelfs het bord “geen snelheidsbeperkingen” in mijn dashboard! Klopte voor een enkele auto, maar niet voor een combinatie. Heel raar dat Hyundai dit dan weer niet heeft geprogrammeerd. Maar ook heel fijn, want het scheelt een hoop overbodige piepjes…. 

Conclusie

Mijn conclusie na deze eerste ervaring is dat:

  • Het bereik mee valt, maar dat 50% van je normale bereik een veilige aanname is.
  • Een auto geweldig trekt, zowel op de vlakke weg als bij stijgen
  • De combinatie veel minder gevoelig lijkt voor zuigen of duwen bij inhalen door een vrachtwagen
  • Het remmen bij afdalen dubieus is, vooral het feit dat er niks is dat ik kan afregelen om die “nul-loop” te voorkomen vind ik een grote tegenvaller
  • De laadtijden veel te optimistisch worden ingeschat.
  • De software van de auto niks snapt van rijden met een caravan.